Vandaag is het de Dag van de Fietshelm: ‘De kans op ernstig letsel daalt flink met helm’

AMSTELLAND-MEERLANDEN – Het is vandaag de Dag van de Fietshelm. Een moment dat volgens de Hersenstichting hard nodig is, want nog altijd stappen veel Nederlanders zonder bescherming op de fiets. Dat terwijl de risico’s behoorlijk zijn.

“Je ziet veel mensen die vallen met een fiets, die niet beschermd zijn met een fietshelm en daardoor hersenletsel oplopen of zelfs dodelijke ongevallen hebben,” legt een woordvoerder van de Hersenstichting uit. “Uit onderzoek blijkt dat als je een fietshelm draagt, de kans op hersenletsel drastisch verlaagt.”

De nieuwste cijfers onderstrepen dat belang. “In 2025 belandden naar schatting zo’n 81.000 fietsers op de spoedeisende hulp. Daarvan liep 1 op de 5 hersenletsel op, goed voor ongeveer 16.200 mensen. Het dragen van een helm maakt daarin een groot verschil. Het risico op dodelijk hoofdletsel daalt met 71 procent en op ernstig hoofdletsel met 60 procent. Dat zijn echt behoorlijke cijfers.”

Toch is het straatbeeld nog niet veranderd. “Als je nu naar buiten loopt, zie je dat heel weinig mensen een helm dragen. Daarom willen we dit meer onder de aandacht brengen en mensen stimuleren om er gewoon één op te zetten.”

Ook in de regio oppassen geblazen

Dat extra opletten geen overbodige luxe is, blijkt ook uit onderzoek van Independer uit 2024. In onze regio gebeuren er tussen de 9,5 en 20,1 fietsongevallen per 10.000 inwoners. Het landelijk gemiddelde is 11,5. In de drukke Randstad delen scholieren, woon-werk verkeer en toeristen vaak dezelfde fietspaden, wat de kans op ongelukken vergroot.

Campagnes moeten gedrag veranderen

Om het tij te keren, wordt er op meerdere fronten gewerkt aan bewustwording. Zo is er de landelijke campagne ‘Zet ‘m op’, waarin onder meer de Hersenstichting samenwerkt met partijen als artsen, de ANWB en de overheid. “Door het hele land zijn vandaag activiteiten om het dragen van een fietshelm te stimuleren,” zegt de woordvoerder. “Daarnaast proberen we het imago te veranderen, bijvoorbeeld met campagnes gericht op jongeren. We willen dat het dragen van een helm normaal wordt.” De vergelijking met wintersport wordt vaak gemaakt. “Vroeger droeg bijna niemand een skihelm. Nu is het juist gek als je er géén draagt. Dat willen we uiteindelijk ook op de fiets bereiken.”

Dat die verandering nodig is, heeft ook te maken met de opkomst van snellere fietsen. Vooral op e-bikes en fatbikes gaat het vaker mis. “Je ziet dat bij die fietsen de snelheid hoger ligt. Oudere mensen zijn kwetsbaarder en jongeren zoeken soms de grenzen op. Dat zie je ook terug in de cijfers.”

De boodschap op deze Dag van de Fietshelm is dan ook duidelijk: een helm is misschien nog niet standaard, maar kan wel het verschil maken tussen een valpartij en ernstig letsel.

Foto: Beeldbank Haarlemmermeer